<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"
	version="5.1"
	xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance"
	xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude"
	xsi:schemaLocation="http://www.tei-c.org/ns/1.0 ../xsd/TEI-P5/1.7/tei-p5-e-codices_1.7.xsd"
	xml:lang="deu"
	xml:id="eCod_csg-0748_Lenz"
	xml:base="http://www.e-codices.unifr.ch/en/description/csg/0748/Lenz">
	<teiHeader>
		<fileDesc>
			<titleStmt>
				<title><persName role="author">Dullius Gambarinus</persName>: Margarita feudorum ∙ <persName role="author">Odofredus de Denariis</persName>: Summa feudorum ∙ <persName role="author">Jacobus de Belvisio</persName>: Lectura super usibus feudorum</title>
			</titleStmt>
			<editionStmt>
				<edition>Elektronische Version nach TEI P5.1</edition>
				<respStmt>
					<resp>Konvertierung nach TEI: <persName>Brigitte Roux</persName>
						<date when="2021-12-07">07.12.2021</date>
					</resp>
					<name>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</name>
				</respStmt>
			</editionStmt>
			<publicationStmt>
				<publisher>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</publisher>
				<availability status="restricted" n="cc-by">
					<licence target="http://creativecommons.org/licenses/by/3.0/">
						<p>Creative Commons Attribution 3.0 Unported (CC BY 3.0)</p>
					</licence>
				</availability>
			</publicationStmt>
			<sourceDesc>
				<bibl>PDF vorhanden</bibl>
				<msDesc xml:id="csg-0748_Lenz" xml:lang="deu">
					<msIdentifier>
						<settlement>St. Gallen</settlement>
						<repository>Stiftsbibliothek</repository>
						<idno>Cod. Sang. 748</idno>
						<altIdentifier type="former">
							<idno>D.n. 24</idno>
						</altIdentifier>
					</msIdentifier>
					<head>
						<title><persName role="author">Dullius Gambarinus</persName>: Margarita feudorum ∙ <persName role="author">Odofredus de Denariis</persName>: Summa feudorum ∙ <persName role="author">Jacobus de Belvisio</persName>: Lectura super usibus feudorum</title>
					</head>
					<msContents>
					</msContents>
					<physDesc>
						<objectDesc form="codex">
							<supportDesc material="chart">
								<support>Papier</support>
								<extent>
									<measure type="pagesCount">144 Seiten. Buchblock 72 Blätter. </measure>
									<measure type="pageDimensions" n="41,5 x 30">41,5 x 30</measure>
								</extent>
								<foliation>Paginierung <persName role="librarian" key="pnd_116353740">I.v.A.</persName> 1–144.</foliation>
								<collation>Die Hs. besteht aus 2 Teilen (vgl. Falzverstärkungen, ehemalige Heftstellen, Blattzählung, Wasserzeichen): Teil I p. <locus from="1" to="28">1–28</locus>; Teil II p. <locus from="29" to="144">29–144</locus>.</collation>
								<condition>Papier, besonders p. <locus from="1">1</locus>, <locus from="29">29</locus> und <locus from="144">144</locus> gebräunt, p. <locus from="29" to="144">29–144</locus> häufig Wasser- und Tintenflecken. </condition>
							</supportDesc>
						</objectDesc>
						<bindingDesc>
							<binding notBefore="1400" notAfter="1499">
								<p>
									<locus from="Vorderseite">Einband</locus> des <date>15. Jh.</date>, möglicherweise wiederverwendeter älterer Einband. Halbleder auf Holz, das Leder deckt den Rücken und etwa je einen Viertel der Deckel ab, die Holzdeckel sind oben und unten je ca. 1,5–2 cm grösser als der Buchblock, Lederbezug und Holzdeckel sind abgenutzt und beschädigt. Am Rand des Vorderdeckels nicht verwendete Aussparungen von 2 Verschlüssen. 1 Ösenverschluss (BV.2.1.2) mit einfachem Dorn und Sicherungsstift (2c) in der Vorderdeckelkante, Öse aus doppeltem Blech, eingelassenem Lederriemen und 2 Nägeln am Rand des <locus from="Rückseite">Hinterdeckels</locus>. Romanische Deckelverbindung (vgl. <hi rend="small-caps">Szirmai</hi>). Heftung auf 3 gespaltene Lederbünde. Einfach umwickelte Kapitale, beide defekt.</p> 
								<p>P. <locus from="29" to="144">29–144</locus> nicht mehr verwendete Heftstellen, inklusive in den Falzverstärkungen, einer früheren Heftung sichtbar. P. <locus from="14" to="15">14/15</locus> papierene Falzverstärkung in der Lagenmitte, p. <locus from="36" to="37">36/37</locus>–<locus from="132" to="133">132/133</locus> pergamentene Falzverstärkungen in den Lagenmitten und an den Lagenaussenseiten, z. T. beschrieben, z. B. p. <locus from="54" to="55">54/55</locus>, <locus from="132" to="133">132/133</locus> wahrscheinlich aus liturgischer Hs. mit Neumen in frühgotischer Minuskel des <date>12. Jh.</date>, weitere Blätter mit Spuren von abgelösten Falzverstärkungen bzw. von Klebstoff. Wegen des <catchwords>Reklamanten</catchwords> auf der letzten Seite p. <locus from="144">144b</locus> unten rechts <quote>De iustitia et iure. Rubrica prima</quote> (Inst. 1.1) ist anzunehmen, dass diese Hs. früher mit einer Institutiones-Hs. zusammengebunden war oder mindestens eine solche Fortsetzung geplant gewesen war.<lb/>
									<bibl>Vgl. <hi rend="small-caps">Szirmai</hi>, Archaeology, S. 145, Fig. 8.3e, S. 150, Fig. 8.7 d, S. 153, Fig. 8.9 A (?), S. 153, Fig. 8.10 d, S. 160 Fig. 816 e.</bibl>
								</p>
							</binding>
						</bindingDesc>
						<accMat></accMat>
					</physDesc>
					<history>
						<origin><p>Teil I nach Schrift und Orthographie wohl von einem französischen Schreiber geschrieben.</p>
							<p>Teil II hat italienische, allenfalls auch französische Schrift- und Sprachcharakteristika.</p></origin>
						<provenance><p>Gemäss dem Eintrag p. <locus from="144">144</locus> (s. u.) im Besitz eines gewissen <persName role="former_possessor">Simon de Barberiis</persName> legum doctor.</p></provenance>
						<provenance><p>Aufgrund der Einträge in Teil II Benutzung durch den Rechtsgelehrten und St. Galler Konventualen (ca. <date>1460–1495</date>) <persName role="former_possessor" key="pnd_1067141839">Johannes Bischoff</persName>. </p></provenance>
						<acquisition>
							In der Klosterbibliothek wohl spätestens seit dessen Tod <date>1495</date>. Stempel <stamp>D. B.</stamp> von <date>1553–1564</date> (p. <locus from="44">44b</locus>, <locus from="144">144b</locus>). Auf der <locus from="Vordere_Innenseite">Innenseite des Vorderdeckels</locus> klebt ein Papierzettel mit Inhaltsangabe von <persName role="librarian" key="pnd_1069584185">Jodocus Metzler</persName>: <quote>MS. Margarita de feudis d<supplied>omini</supplied> Dullini Gambarini legum professoris <gap reason="sampling"/></quote> Alte Signatur <persName role="librarian" key="pnd_116353740">Pius Kolb</persName> p. <locus from="1">1</locus>: <hi rend="italic">D.n. 24</hi>.
						</acquisition>
					</history>
					<additional>
						<adminInfo>
							<recordHist>
								<source>
									<bibl><persName>Lenz Philipp / Ortelli Stefania</persName>, Die Handschriften der Stiftsbibliothek St. Gallen, Bd. 3: Abt. V: Codices 670-749: Iuridica; Kanonisches, römisches und germanisches Recht, Wiesbaden <date>2014</date>, S. 329-334.</bibl>
								</source>
							</recordHist>
						</adminInfo>
					</additional>
					<msPart xml:id="csg-0737-I">
						<altIdentifier type="partial">
							<idno>Teil I</idno>
							<note>p. <locus from="1" to="28">1-28</locus></note>
						</altIdentifier>
						<head>
							<origDate notAfter="1400" notBefore="1449">ca. 1. Hälfte 15. Jh.</origDate>
							<origPlace>Frankreich</origPlace>
						</head>
						<msContents>
							<msItem>
								<locus from="1" to="28">1a-28a</locus>
								<author>Dullius Gambarinus</author>
								<title>Margarita feudorum</title>
								<msItem>
									<locus from="1">1a</locus>
									<note>Prolog.</note>
									<incipit xml:lang="lat">&lt;Q&gt;uoniam cunctos lit<supplied>te</supplied>ratorie</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">sint genera feudorum.</explicit>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="1" to="28">1a-28a</locus>
									<note>Text.</note>
									<incipit xml:lang="lat">&lt;Q&gt;uid sit feudum</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">quod dicit hic.</explicit><lb/>
									<note>Gemäss <hi rend="small-caps">Montorzi</hi>, S. 123, weist die Orthographie einiger Wörter auf einen französischsprachigen Schreiber hin, so <hi rend="italic">inconbit</hi> für <hi rend="italic">incumbit</hi>, <hi rend="italic">paciancia</hi> für <hi rend="italic">patiencia</hi> und <hi rend="italic">assendentes</hi> für <hi rend="italic">ascendentes</hi>. Zusätzlich beachte man x statt s wie in (<locus from="26">26b</locus>) <hi rend="italic">ecclexia</hi> und (<locus from="27">27a</locus>) <hi rend="italic">nixi</hi>. Andererseits gibt es auch Verdoppelungen von einfachen Konsonanten bei (<locus from="4">4b</locus>) <hi rend="italic">dollossus</hi>, (<locus from="5">5a</locus>) <hi rend="italic">caussa</hi>, (<locus from="8">8a</locus>) <hi rend="italic">dellictum</hi>, (<locus from="25">25a</locus>) <hi rend="italic">consenssus</hi>, welche auf einen italienischen Schreiber oder eine italienische Vorlage hinweisen.</note>
								</msItem>
								<bibl><hi rend="small-caps">Stelling-Michaud</hi>, Catalogue, S. 94, Nr. 157;</bibl> 
								<bibl><hi rend="small-caps">Dolezalek</hi>, Verzeichnis, s. v. St. Gallen, Stiftsbibliothek;</bibl> 
								<bibl><hi rend="small-caps">Giorganengo</hi>, Les feudistes, S. 106–107.</bibl> 
								<bibl>Ed. Mario <hi rend="small-caps">Montorzi</hi>, Processi istituzionali, Padua 2005, S. 137–259 (diese Hs. mit Sigle S). S. 120–123 zur Hs.</bibl><lb/> 
								<bibl>Zur Orthographie vgl. <hi rend="small-caps">Rigg</hi>, Orthography and Pronunciation, S. 79 (x für s typisch für Frankreich; Verdoppelung von einfachen Konsonanten und umgekehrt typisch für Italien).</bibl>
							</msItem>
						</msContents>
						<physDesc>
							<objectDesc form="codex">
								<supportDesc material="chart">
									<support>Wasserzeichen: 2 verschiedene <watermark>8-blättrige Blumen</watermark> ähnlich <ref type="crossRef" target="https://www.wasserzeichen-online.de/wzis/struktur.php?po=126701"><hi rend="small-caps">Piccard</hi>-online 126701</ref> (1420) und <ref type="crossRef" target="https://www.wasserzeichen-online.de/wzis/struktur.php?po=126703">126703</ref> (1427). Das Papier stammt aus Nord- oder Mittelitalien (vgl. <bibl><hi rend="small-caps">Piccard</hi>, Bd. 12, Abt. 4, Nr. 1813</bibl>).</support>
									<collation>VII<hi rend="sup"><locus from="28">28</locus></hi></collation>
								</supportDesc>
								<layoutDesc>
									<layout columns="2" writtenLines="42 48">Schriftraum zweispaltig, <measure type="written">27–28 × 17 (7–7,5)</measure>, 42–48 Zeilen, begrenzt durch Blindlinierung.</layout>
								</layoutDesc>
							</objectDesc>
							<handDesc hands="1">
								<handNote script="bastarda">Bastarda, selten mit Schleifen, wahrscheinlich von einer französischen Hand, aufgrund der Wasserzeichen wohl der <date>1. Hälfte des 15. Jh.</date>, in brauner Tinte.</handNote>
							</handDesc>
							<decoDesc>
								<decoNote>2–3-zeilige Initialen ausgespart und nicht geschrieben, am Rand jeweils von der Texthand vornotiert; manchmal, besonders auf der obersten Zeile, Schaftverlängerungen und Schnörkel. </decoNote>
							</decoDesc>
							<additions>Einträge wohl von 2 Händen: <list>
								<item>1. Eintragshand, identisch mit der Texthand, p. <locus from="1">1b</locus>, <locus from="3">3a</locus> <hi rend="italic">q<supplied>uesti</supplied>o</hi>, p. <locus from="3">3a</locus> <hi rend="italic">nota</hi> sowie Korrekturen p. <locus from="7">7b</locus>, <locus from="27">27b</locus>;</item> 
								<item>2. Eintragshand des <date>15. Jh.</date> (identisch in Teil II) p. <locus from="1">1b</locus> oben rechts <quote>Margarita d<supplied>omini</supplied> Dulini de Gambarinis super feudis</quote> und p. <locus from="28">28b</locus> unten rechts <quote>Secuntur consuetudines feu<supplied>dorum</supplied> a <sic>carte</sic> xvi et de gradibus sucedendi a car<supplied>ta</supplied> xxxvii et i<supplied>bi?</supplied> s<supplied>un</supplied>t ru<supplied>bri</supplied>ce sta<supplied>tutorum?</supplied> consuetudinum et graduum</quote> mit Verweiszeichen bezüglich p. <locus from="29">29a</locus>.</item></list></additions>
						</physDesc>
					</msPart>
					<msPart xml:id="csg-0737-II">
						<altIdentifier type="partial">
							<idno>Teil II</idno>
							<note>p. <locus from="29" to="144">29-144</locus></note>
						</altIdentifier>
						<head>
							<origDate notAfter="1300" notBefore="1399">14. Jh.</origDate>
							<origPlace>Italien oder Frankreich </origPlace>
						</head>
						<msContents>
							<msItem>
								<locus from="29" to="60">29a-60b</locus>
								<author>Odofredus de Denariis</author>
								<title>Summa feudorum</title>
								<msItem>
									<locus from="29" to="60">29a-60b</locus>
									<rubric>Summa domini Oddofredi legum eximi doctoris de Bononia super usibus feudorum</rubric>
									<note>Prolog.</note>
									<incipit xml:lang="lat">Cum cotidie natura deproperet edere nouas formas que legum laqueis non sunt innodate ut C. de veteri iure enu. <sic>l. i</sic> §sed quia diuine <note>[Cod. 1.17.2.18(1.20.2)]</note> et infra</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">que in hoc libro scripte reperiuntur.</explicit>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="29">29a</locus>
									<note>Rubricae, am linken Rand Angabe der carta [des Blattes], auf die sie geschrieben wurden.</note>
									<quote>Car<supplied>ta</supplied> prima. Quid est feudum. Unde dicatur feudum <gap reason="sampling"/> Car<supplied>ta</supplied> xii <note>[recte: xvi]</note>. A quo possit feudum reuocari quando culpa vel causa est commissa et a quo non.</quote>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="29">29a</locus>
									<note>Verweiszeichen mit Bezug auf (<locus from="28">28b</locus>) unten rechts.</note>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="29" to="41">29a-41b</locus>
									<note>Text</note>
									<rubric>Quid est feudum. Rubrica</rubric>
									<incipit xml:lang="lat">Feudum est actio quedam beniuola tribuens gaudium capientibus retenta proprietate possessionis date in feudum</incipit>
									<explicit>ut ff. quibus modis pignus vel ypo. <note>[Dig. 20.6]</note>&#47;&#47;</explicit>
									<note>bricht ab.</note>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="41">41b</locus>
									<note>Vermerk mit Bezug auf (<locus from="45">45a</locus>) Fortsetzung. </note>
									<quote>Hic continua quaternum sequentem.</quote>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="41" to="42">41b-42a</locus>
									<author key="pnd_11910525X">Hugo de Folieto</author>
									<title>De nuptiis</title>
									<rubric>Incipit libellus ad socium nubere volentem</rubric>
									<note> [so am Rand vornotiert].</note>
									<msItem>
										<locus from="41" to="42">41b-42a</locus>
										<note>Prolog</note>
										<incipit xml:lang="lat">&lt;C&gt;um te karissime mundi huius agitari fluctibus</incipit> 
										<explicit xml:lang="lat">exempla posituri sumus.</explicit>
									</msItem>
									<msItem>
										<locus from="42">42a</locus>
										<note>Text. Beginn Liber I. </note>
										<incipit xml:lang="lat">&lt;F&gt;ertur <sic>aureolius</sic> <sic>Theophasti</sic></incipit>
										<explicit xml:lang="lat">et procurator calamistactus <note>[recte: calamistratus]</note>&#47;&#47;</explicit>
										<note>bricht ab, (<locus from="42">42a</locus>) obere Hälfte durchgestrichen.</note>
									</msItem>
									<bibl>Ed. <abbr>PL</abbr> 176, Sp. 1201–1203, Z. 40.</bibl>
									<bibl> Vgl. Ivan <hi rend="small-caps">Gobry</hi>, »Hugues de Fouilloy«, in: Dictionnaire de spiritualité ascétique et mystique, Bd.7/1, Paris 1969, Sp. 880–886, bes. Sp. 881.</bibl>
									
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="42" to="44">42a-44b</locus>
									<title>Pax Constantiae</title>
									<msItem>
										<locus from="42" to="44">42a-44b</locus>
										<rubric>Incipit pax Constantie. Incipit pax Constantie facta per imperatorem Fredericum et eius filium Henricum</rubric>
										<note>Instrumentum pacis.</note>
										<incipit xml:lang="lat">In nomine sancte et individue trinitatis amen. <sic>Federicus</sic> diuina fauente gratia</incipit>
										<explicit xml:lang="lat">VII Kl. Iullii.</explicit>
										<msItem>
											<locus from="44">44a</locus>
											<note>Iuramentum nuntiorum.</note>
											<rubric>In nomine domini nostri <sic>Yesu</sic> Christi</rubric>
											<incipit xml:lang="lat">Iuro amodo quod fidelis</incipit>
											<explicit xml:lang="lat">manifestabo mccclxxxiii <note>[recte 1183]</note> indictione prima.</explicit>
										</msItem>
										<msItem>
											<locus from="44">44a-44b</locus>
											<note>Iuramentum rectorum.</note>
											<incipit xml:lang="lat">Ego iuro omnibus civitatibus societatis Lombardie, Romanie et Marchie</incipit>
											<explicit xml:lang="lat">predicti rectores fecerunt et Albertus de <sic>Xeldo</sic> similiter.</explicit>
											<finalRubric>Explicit pax Constantie.</finalRubric>
											<note>Rest der Spalte leer.</note>
										</msItem>
									</msItem>
									<bibl>Ed. <abbr>MGH</abbr> DD F. I. 4, S. 71–77, Nr. 848.</bibl> 
									<bibl>Ed. <abbr>MGH</abbr> Const. 1, S. 411–420 (Nr. 293–294).</bibl> 
									<bibl>Druck des gesamten Textes z. B. in: César <hi rend="small-caps">Cantu</hi>, Histoire Universelle, Bd. 10, Paris 1846, S. 688–696.</bibl> 
									<bibl>Peter <hi rend="small-caps">Weimar</hi>, Die Handschriften des Liber feudorum und seiner Glossen, in: Rivista internazionale di diritto comune 1 (1990), S. 31–98, diese Hs. erwähnt S. 40, Anm. 39 als *13;</bibl> 
									<bibl>vgl. <hi rend="small-caps">Lange</hi>/<hi rend="small-caps">Kriechbaum</hi>, Römisches Recht 2, S. 202.</bibl>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="45" to="60">45a-60a</locus>
									<note>Fortsetzung Odofredus de Denariis: Summa feudorum. </note>
									<incipit xml:lang="lat">&#47;&#47;uel ypo. sol. l. <unclear>sic.</unclear> §Si consentit <note>[! Dig. 20.6.7]</note> </incipit>
									<explicit xml:lang="lat">et ff. de donat. l. qui ex donatione <note>[Dig. 39.5.12]</note> et ff. de re. iudi. l. inter eos §finali <note>[Dig. 42.1.19.1]</note>.</explicit>
									<finalRubric>Oddofredus legum doctor de Bononia. Explicit rationes, tractatus, questiones et argumenta super usibus feudorum componitus, componite et <sic>componita</sic> ab eximio legum doctore domino Odofredus de Bononia. Deo gratias amen ac laus domino Iesu Christo vero deo et <sic>homine</sic> incarnato de virgine <sic>gloriossa</sic> nato in <sic>nostorum</sic> redemptione.</finalRubric>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="60">60a-60b</locus>
									<note>Zusätzliche Rubrik.</note>
									<rubric>A quo possit feudum reuocari quando culpa et causa est commissa</rubric>
									<incipit xml:lang="lat">Queri potest si feudum sit</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">Et vide eodem ti. §nunc videamus.</explicit>
								</msItem>
								<note>Zitiert wird mindestens: (<locus from="60">60b</locus>) <quote>Et vide in summa domini Io. Blanchi libro quarto de contentione feudi</quote> [wohl <persName>Johannes Blanchus</persName>: Summa feudorum »Quoniam omne opus in nomine domini«, ca. <date>1250</date>]. Eher selten Konsonantenverdoppelung wie (<locus from="37">37b</locus>) <hi rend="italic">eddifficare</hi>, (<locus from="42">42a</locus>) <hi rend="italic">preciosse</hi>.</note><lb/>
								<bibl>Ed. einiger Auszüge bei Ernst A. <hi rend="small-caps">Laspeyres</hi>, Über die Entstehung und älteste Bearbeitung der Libri feudorum, Berlin 1830, S. 417–418 6 Textausschnitte abgedruckt, davon (mindestens) der 2., 4.–6. in der Hs. quasi identisch vorhanden (p. 29b, Z. 14–21, p. 35b, Z. 43–52, p. 52a, Z. 13–26, p. 49b, Z. 3–15).</bibl>
								<bibl><hi rend="small-caps">Stelling-Michaud</hi>, Catalogue, S. 94, Nr. 158;</bibl> 
								<bibl><hi rend="small-caps">Dolezalek</hi>, Verzeichnis, s. v. St. Gallen, Stiftsbibliothek;</bibl> 
								<bibl><hi rend="small-caps">Giordanengo</hi>, Les feudistes, S. 111–112.</bibl> 
								<bibl><hi rend="small-caps">Savigny</hi>, Geschichte 5, S. 374–375 diese Hs. erwähnt;</bibl> 
								<bibl>Emil <hi rend="small-caps">Seckel</hi>, Über neuere Editionen juristischer Schriften aus dem Mittelalter I, in: ZRG RA 21 (1900), S. 212–338, diese Hs. erwähnt S. 252; </bibl>
								<bibl><hi rend="small-caps">Coing</hi>, Handbuch, S. 211–212;</bibl> 
								<bibl><hi rend="small-caps">Lange</hi>, Römisches Recht 1, S. 323–334, bes. S. 331: »Odofredus lehnt sich in dieser Summe nicht an die herkömmliche Ordnung der Libri feudorum an, sondern hat ein eigenes System verfolgt. Bislang haben sich acht Handschriften gefunden«.</bibl><lb/> 
								<bibl>Zur Orthographie vgl. <hi rend="small-caps">Rigg</hi>, Orthography and Pronunciation, S. 79.</bibl>
							</msItem>
							<msItem>
								<locus from="60" to="144">60b-144b</locus>
								<author>Jacobus de Belvisio</author>
								<title>Lectura super usibus feudorum</title>
								<msItem>
									<locus from="60" to="99">60b-99b</locus>
									<rubric>Incipit lectura super usibus feudorum composita a domino Iacobo de Belluisso de Bononia legum eximio doctore. Rubrica</rubric>
									<incipit xml:lang="lat">Liber iste quem <sic>anuente</sic> deo lecturi sumus liber <sic>ussus</sic> feudorum seu consuetudinum nuncupatur, <unclear>unum</unclear> quia propriam habet naturam nec sequitur ordinem et <sic>stillum</sic> iuris <sic>ciuillis</sic> et quia breuis et <sic>compendiossa</sic> <sic>naratio</sic> solet</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">ut hoc capitulo patet euidenter.</explicit>
									<note>Rest der Spalte leer.</note>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="100">100a-100b</locus>
									<note>Rubricae, vorangehend Angabe der carta [des Blattes], auf welche diese geschrieben sind. </note>
									<rubric>Carta xvii. <sic>Letura</sic> <sic>compossita</sic>super <sic>ussibus</sic> feudorum a domino Iacobo de Beluisio eximio legum doctore de Bononia. Incipiunt consuetudines feudorum</rubric>
									<incipit xml:lang="lat">Et primo de hiis qui feudum dare possunt. xx. De feudo gardie et gastaldie</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">lvi. De prohibita feudi alienati per Fridericum.</explicit>
								</msItem>
								<msItem>
									<locus from="101" to="144">101a-144b</locus>
									<note>Fortsetzung Text.</note>
									<rubric>De gradibus <sic>sucedendi</sic> in feudum. Rubrica</rubric>
									<incipit xml:lang="lat">Continuatio potest fieri</incipit>
									<explicit xml:lang="lat">hic finitur lex deinde incipit consue. reg. §finali. </explicit>
									<finalRubric>Explicit lectura super usibus feudorum domini Iacobi de Belluisso eximei legum doctoris de Bononia et in hoc appapiru scripta domino <note>[folgt lange Rasur, dann]</note> deo gratias amen</finalRubric><lb/>
									<note>Folgen Ergänzungen mit Verweiszeichen und ca. 8 leere Zeilen, dann (<locus from="144">144b</locus>) <quote>Simonis de Barberiis legum doctoris est lectura ista, hernach Dominorum Odofredi legum doctoris Bononiensis et Iacobi de Beluiso similiter legum doctoris de Bononia ut supra patet etc. super ussibus feudorum.</quote><lb/>
										Hier scheinbar häufiger als (<locus from="29" to="60">29a–60b</locus>) typisch italienische Schreibungen wie einfacher statt doppelter Konsonant und umgekehrt, z. B. (<locus from="75">75a</locus>) <hi rend="italic">decesit</hi>, (<locus from="75">75a</locus>) <hi rend="italic">legitimo, litera</hi> bzw. (<locus from="76">76a</locus>) <hi rend="italic">rellicto</hi>, (<locus from="95">95b</locus>) <hi rend="italic">recussat</hi>, (<locus from="110">110b</locus>) <hi rend="italic">indiuissum, diuissione</hi>, (<locus from="111">111b</locus>) <hi rend="italic">relleuatur</hi>, aber auch französische Formen wie (<locus from="95">95a</locus>) <hi rend="italic">alluxionem</hi> statt <hi rend="italic">allusionem</hi>.</note><lb/>
									<bibl><hi rend="small-caps">Stelling-Michaud</hi>, Catalogue, S. 95, Nr. 159;</bibl> 
									<bibl><hi rend="small-caps">Dolezalek</hi>, Verzeichnis, s. v. St. Gallen, Stiftsbibliothek;</bibl> 
									<bibl><hi rend="small-caps">Giordanengo</hi>, Les feudistes, S. 120–121.</bibl>  
									<bibl>Vgl. <hi rend="small-caps">Savigny</hi>, Geschichte 6, S. 65;</bibl> 
									<bibl><hi rend="small-caps">Coing</hi>, Handbuch, S. 326;</bibl> 
									<bibl><hi rend="small-caps">Lange</hi>/<hi rend="small-caps">Kriechbaum</hi>, Römisches Recht 2, S. 613–620, bes. 616–617.</bibl><lb/>  
									<bibl>Zur Orthographie vgl. <hi rend="small-caps">Rigg</hi>, Orthography and Pronunciation, S. 79.</bibl>
								</msItem>
							</msItem>
						</msContents>
						<physDesc>
							<objectDesc form="codex">
								<supportDesc material="chart">
									<support>Wasserzeichen: 2 verschiedene <watermark>Drachen</watermark> vom Typ <bibl><hi rend="small-caps">Piccard</hi>, Bd. 10, Abt. 2, Nr. 951–964</bibl>, jedoch in der vorliegenden Hs. mit nur 3 bzw. 2 1⁄2 Federn, mindestens 3 verschiedene <watermark>Greife</watermark> vom Typ <bibl><hi rend="small-caps">Piccard</hi>, Bd. 10, Abt. 1, Nr. 191–195</bibl> und <bibl><hi rend="small-caps">Briquet</hi> 7452–7454 (1366–1383)</bibl>. Das Papier stammt demnach aus <placeName>Italien</placeName>. <catchwords>Reklamanten</catchwords> am Lagenende (neben Wörtern der folgenden Lage normalerweise auch Angabe des letzten Wortes der endenden Lage) unten rechts p. <locus from="44" to="144">44b–144b</locus>.</support>
									<foliation>Doppelblattzählung unten Mitte innerhalb einzelner Lagen, sichtbar p. <locus from="29" to="35">29–35</locus>, <locus from="65" to="73">65–73</locus>, <locus from="85" to="91">85–91</locus>, <locus from="121" to="131">121–131</locus>; Blattzählung oben Mitte oder oben rechts: <hi rend="italic">i</hi> (p. <locus from="29">29</locus>) – <hi rend="italic">lviii</hi> (p. <locus from="143">143</locus>).</foliation>
									<collation>IV<hi rend="sup"><locus from="44">44</locus></hi> + 2 V<hi rend="sup"><locus from="84">84</locus></hi> + IV<hi rend="sup"><locus from="100">100</locus></hi> + V<hi rend="sup"><locus from="120">120</locus></hi> + VI<hi rend="sup"><locus from="144">144</locus></hi>.</collation>
								</supportDesc>
								<layoutDesc>
									<layout columns="2" writtenLines="48 71">Schriftraum zweispaltig, <measure type="written">31–32 × 20,5 (9–9,5)</measure>, 48–71 Zeilen, begrenzt durch Metallstift- und Blindlinierung.</layout>
								</layoutDesc>
							</objectDesc>
							<handDesc hands="3">
								<handNote script="bastarda">Mindestens 2 Hände: <list>
									<item>1. Hand p. <locus from="29">29a</locus>, Z. 1–22, p. <locus from="29">29a</locus>, Z. 68 – p. <locus from="44">44b</locus>, p. <locus from="60">60a</locus>, Z. 29–35, 37–39, p. <locus from="60">60a</locus>, Z. 44 – p. <locus from="99">99b</locus>, p. <locus from="136" to="144">136a–144b</locus>, Z. 18 jüngere gotische Buchkursive/Bastarda mit Schleifen eines italienischen oder französischen (vgl. vor allem das B-förmige v zu Wortbeginn nach <bibl><hi rend="small-caps">Cencetti</hi>, Lineamenti, S. 209</bibl>, und <bibl><hi rend="small-caps">Derolez</hi>, Palaeography, S. 152 [77]</bibl>) Schreibers des <date>14. Jh.</date>, fast ausnahmslos mit langem Schluss-s, in hell- und dunkelbrauner Tinte;</item> 
									<item>2. Hand, möglicherweise identisch mit der 1. Hand, p. <locus from="29">29a</locus>, Z. 23–67 das Verzeichnis der Rubricae, die Rubricae im Text sowie p. <locus from="60">60a</locus>, Z. 40–42 und p. <locus from="144">144b</locus>, Z. 19–21 je ein Explicit bzw. ein Teil davon in Rotunda;</item> 
									<item>3. Hand p. <locus from="45" to="60">45a–60a</locus>, Z. 29, p. <locus from="101" to="135">101a–135b</locus> sowie wahrscheinlich das Verzeichnis der Rubricae p. <locus from="100">100ab</locus> in jüngerer gotischer Buchkursive/Bastarda mit Schleifen bzw. italienischer Cancellaresca des <date>14. Jh.</date>, in hellbrauner Tinte.</item></list></handNote>
							</handDesc>
							<decoDesc>
								<decoNote>p. <locus from="29">29a</locus> Überschrift, p. <locus from="60">60b</locus> und <locus from="62">62a</locus> Incipit sowie durchgehend die Rubricae in roter Rotunda, p. <locus from="29">29a</locus> zu Beginn des Prologs eine 5-zeilige rote Lombarde, zu Textbeginn der Rubricae eine 2-zeilige rote Lombarde, rote Paragraphenzeichen.</decoNote>
							</decoDesc>
							<additions>Einträge besonders auf den Seitenrändern von mindestens 3 Händen: <list>
								<item>1. Eintragshand, identisch mit der 1. Hand, schreibt p. <locus from="29">29b</locus>, <locus from="30">30a</locus>, <locus from="30">30b</locus>, ...<locus from="65">65a</locus> Inhaltsvermerke und Allegationen;</item> 
								<item>2. Eintragshand, identisch mit der 3. Hand, schreibt durchgehend p. <locus from="29">29b</locus>, <locus from="30">30a</locus>, <locus from="30">30b</locus>, ...<locus from="141">141a</locus> Inhaltsvermerke, Notabilien, Verweise auf die Digesten, Korrekturen in und neben dem Text sowie längere Ergänzungen mit Verweiszeichen, darunter solche mit Zitat bzw. den Siglen des Odofredus (p. <locus from="34">34a</locus>, <locus from="36">36a</locus>, <locus from="49">49a</locus>, <locus from="50">50b</locus>: <hi rend="italic">Oddo</hi>.), des Johannes Blanchus (p. <locus from="46">46b</locus>), des Apparates des Pillius (p. <locus from="52">52a</locus>: <hi rend="italic">Pi</hi>.) und der Summe des Jacobus de Ardizione de Broilo (p. <locus from="52">52a</locus>), in Rotunda, in hell- und dunkelbrauner Tinte;</item> 
								<item>3. Eintragshand (identisch mit derjenigen in Teil I, p. <locus from="1">1b</locus> und <locus from="28">28b</locus>) ergänzt p. <locus from="60">60a</locus>, Z. 38 <hi rend="italic">de Bononia</hi> und Z. 42 et <hi rend="italic">a quo nota</hi> und schreibt die Kopfzeile p. <locus from="60">60b</locus>, dann recto oben rechts p. <locus from="61" to="99">61b–99b</locus> <quote>Consuetudines feudorum</quote>, p. <locus from="101" to="105">101b–105b</locus> recto oben rechts <quote>De gradibus succedendi in feudum</quote>;</item> 
								<item>4. Eintragshand, von <persName role="annotator" key="pnd_1067141839">Johannes Bischoff</persName>, welcher mit dünner Feder kleine Inhaltsvermerke und Zeigehände in brauner Tinte anbringt, so p. <locus from="35">35b</locus>, <locus from="58">58a</locus>, <locus from="61">61a</locus>, <locus from="66">66b</locus>, <locus from="78">78b</locus>, <locus from="83">83a</locus>, <locus from="109">109b</locus>, <locus from="110">110a</locus> (<quote>hic vide causam <unclear>Rietman</unclear></quote>), <locus from="115">115b</locus>, <locus from="119">119b</locus>, <locus from="120">120a</locus>, <locus from="125">125b</locus>, <locus from="130">130a</locus>, <locus from="138">138b</locus>, <locus from="141">141a</locus> (<quote>hic nota de Toggeburg</quote>), <locus from="143">143a</locus>.</item> 
								<item>Die beiden Einträge auf p. <locus from="144">144b</locus> (s. u.) können nicht klar den vorigen Händen zugeordnet werden.</item></list></additions>
						</physDesc>
					</msPart>
				</msDesc>
			</sourceDesc>
		</fileDesc>
		<!--
		<revisionDesc>
			<change who="" when=""></change>
		</revisionDesc>
		-->
	</teiHeader>
	<text>
		<body>
			<p></p>
		</body>
	</text>
</TEI>
