<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<TEI xmlns="http://www.tei-c.org/ns/1.0"
     xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance"
     xmlns:xi="http://www.w3.org/2001/XInclude"
     xsi:schemaLocation="http://www.tei-c.org/ns/1.0 ../xsd/TEI-P5/1.7/tei-p5-e-codices_1.7.xsd"
     xml:lang="deu"
     xml:base="http://www.e-codices.unifr.ch/en/description/cea/0008"
     version="5.1"
     xml:id="eCod_cea-0008">
   <teiHeader>
      <fileDesc>
         <titleStmt>
            <title>Horae</title>
         </titleStmt>
         <editionStmt>
            <edition>Elektronische Version nach TEI P5.1</edition>
            <respStmt>
               <resp>Konvertierung nach TEI: <persName>Monika Rueegg</persName>
                  <date when="2009-04-14"> 14.04.2009</date>
               </resp>
               <name>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</name>
            </respStmt>
         </editionStmt>
         <publicationStmt>
            <publisher>e-codices - Virtual Manuscript Library of Switzerland</publisher>
            <availability status="restricted" n="copyright">
               <licence>
                  <p>Mit freundlicher Genehmigung des <orgName xml:base="http://www.urs-graf-verlag.com">Urs Graf Verlag, Dietikon</orgName>. Das Copyright an der Handschriftenbeschreibung liegt beim Verlag.</p>
               </licence>
            </availability>
         </publicationStmt>
         <sourceDesc>
            <bibl>PDF vorhanden</bibl>
            <msDesc xml:lang="deu" xml:id="cea-0008">
               <msIdentifier>
                  <settlement>Trogen</settlement>
                  <repository>Kantonsbibliothek Appenzell Ausserrhoden</repository>
                  <idno>CM Ms. 8</idno>
                  <altIdentifier type="former">
                     <collection>Sammlung Carl Meyer</collection>
                     <idno>265</idno>
                  </altIdentifier>
               </msIdentifier>
               <head>
                  <title>Horae</title>
                  <origPlace>Paris</origPlace>
                  <origDate notBefore="1526" notAfter="1550">2. Viertel des 16. Jahrhunderts</origDate>
               </head>
               <msContents>
                  <msItem>
                     <locus from="Ir">Ir</locus>
                     <note>leer.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="Iv">Iv</locus>
                     <note>Antiquariatsvermerk.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="IIr" to="IIIv">IIr-IIIv</locus>
                     <note>leer.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="1r">1r</locus>
                     <note>Wappenbild, siehe Besitzer.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="1v">1v</locus>
                     <title>Almanach.</title>
                     <note>1528-1559.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="2r" to="7v">2r-7v</locus>
                     <title>Kalendar.</title>
                     <note>Französisch, voll besetzter Kalender. Goldene Zahl, Sonntagsbuchstaben.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="8r" to="10v">8r-10v</locus>
                     <title>Evangelienperikopen.</title>
                     <note>Miniatur.</note>
                     <rubric>Inicium sancti evangelii secundum Iohannem …</rubric>
                     <incipit>In principio erat verbum</incipit>
                     <explicit>confirmante sequentibus signis</explicit>
                     <finalRubric>Deo gratias</finalRubric>
                     <note>Io 1,1-14;</note>
                     <msItem>
                        <locus from="9r">9r</locus>
                        <note>Miniatur. Lc 1,26-38;</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="9v">9v</locus>
                        <note>Miniatur.Mt 2,1-12;</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="10v">10v</locus>
                        <note>Miniatur. Mc 16,14-20.</note>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="11r" to="15v">11r-15v</locus>
                     <title>Passio domini.</title>
                     <note>Miniatur.</note>
                     <rubric>Passio domini nostri Iesu Christi secundum Iohannem</rubric>
                     <incipit>Egressus est Iesus</incipit>
                     <note>Io 18,1-19,42.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="16r" to="55r">16r-55r</locus>
                     <title>Officium BMV.</title>
                     <note>nach dem Brauch von Rom. Miniatur.</note>
                     <incipit>Domine labia mea</incipit>
                     <note>Matutin mit AH 50 Nr. 72 (1, 2, 4).</note>
                     <msItem>
                        <locus from="24v">24v</locus>
                        <note>Miniatur. Laudes </note>
                        <bibl>mit AH 50 Nr. 72 (6-8).</bibl>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="30r">30r</locus>
                        <note>Miniatur. Matutin des Hl.-Kreuz- Offiziums.</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="31r">31r</locus>
                        <note>Miniatur. Matutin des Hl.-Geist-Offiziums.</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="32r">32r</locus>
                        <note>Miniatur. Prim.</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="35r">35r</locus>
                        <note>Miniatur. Terz.</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="38r">38r</locus>
                        <note>Miniatur. Sext.</note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="41r">41r</locus>
                        <note>Miniatur. Non. </note>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="44r">44r</locus>
                        <note>Miniatur. Vesper </note>
                        <bibl>mit AH 51 Nr. 123.</bibl>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="48r">48r</locus>
                        <note>Miniatur. Komplet. Auf die Horen des Marienoffiziums folgen jeweils diejenigen des Hl.-Kreuz-Offiziums mit AH 30 Nr. 13 und des Hl.-Geist-Offiziums </note>
                        <bibl>mit AH 30 Nr. 5.</bibl>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="51r">51r</locus>
                        <rubric>Canticum angelorum</rubric>
                        <incipit>Salve regina</incipit>
                        <bibl>AH 50 Nr. 245.</bibl>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="51v">51v</locus>
                        <note>Officium BMV in adventu usque ad purificationem BMV.</note>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="55v" to="65v">55v-65v</locus>
                     <title>Psalmi poenitentiales et litania.</title>
                     <msItem>
                        <note>
                           <locus from="55v">55v</locus>, <locus from="56r">56r</locus>
                        </note>
                        <note>Miniaturen. </note>
                        <incipit>Domine ne in furore</incipit>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="61v">61v</locus>
                        <note>Litanei.</note>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="66r" to="85v">66r-85v</locus>
                     <title>Officium defunctorum.</title>
                     <note>Miniatur.</note>
                     <incipit>Dilexi, quoniam exaudiet</incipit>
                     <explicit>Fidelium, deum omnium, ut supra.</explicit>
                     <note>Responsorien nach <bibl>
                           <hi rend="small-caps">Ottosen</hi>, Responsories</bibl>: 14-72-24 / 46-32-57 / 68-28-40/38; die Reihe entspricht dem römischen Typ; a. a. O., S. 137-140.</note>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="86r" to="95v">86r-95v</locus>
                     <title>Orationes, suffragia.</title>
                     <note>Miniatur.</note>
                     <incipit>Obsecro te</incipit>
                     <msItem>
                        <locus from="87v">87v</locus>
                        <incipit>O intemerata</incipit>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="88v">88v</locus>
                        <note>Miniatur.</note>
                        <incipit>Stabat mater dolorosa</incipit>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <locus from="89v">89v</locus>
                        <incipit>Ave, cuius conceptio</incipit>
                     </msItem>
                     <msItem>
                        <note>Suffragia, je mit Miniatur:</note>
                        <msItem>
                           <locus from="90r">90r</locus>
                           <note>Trinität</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="90v">90v</locus>
                           <note> Michael, Johannes Bapt.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="91r">91r</locus>
                           <note>Johannes Ev., Petrus et Paulus. </note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="91v">91v</locus>
                           <note>Jacobus</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="92r">92r</locus>
                           <note>Zwölf Apostel, Stephanus.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="92v">92v</locus>
                           <note>Laurentius</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="93r">93r</locus>
                           <note>Sebastianus</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="93v">93v</locus>
                           <note>Nicolaus, Antonius.</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="94r">94r</locus>
                           <note>Claudius</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="94v">94v</locus>
                           <note>Anna, Maria Magdalena</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="95r">95r</locus>
                           <note>Barbara</note>
                        </msItem>
                        <msItem>
                           <locus from="95v">95v</locus>
                           <note>Apollonia</note>
                        </msItem>
                     </msItem>
                  </msItem>
                  <msItem>
                     <locus from="96r" to="101v">96r-101v</locus>
                     <note>Notizen, sonst leer.</note>
                  </msItem>
               </msContents>
               <physDesc>
                  <objectDesc form="codex">
                     <supportDesc material="perg">
                        <support>Pergament.</support>
                        <extent>
                           <measure type="leavesCount" n="104">104 Blätter</measure>
                           <measure type="pageDimensions" n="14 x 7 cm">14 x 7 cm.</measure>
                        </extent>
                        <foliation>Neuere Foliierung I-III. 1-101.</foliation>
                        <collation>I<locus from="1v">1</locus> + III<locus from="7v">7</locus> + 11 IV<locus from="95v">95</locus> + II<locus from="99v">99</locus>.
								</collation>
                        <condition>Stark beschnitten.</condition>
                     </supportDesc>
                     <layoutDesc>
                        <layout writtenLines="35">Tintenliniierung, Schriftraum <measure type="written">10,5 x 4,5</measure>, 35 Zeilen.
								</layout>
                     </layoutDesc>
                  </objectDesc>
                  <handDesc hands="1">
                     <handNote>Minuskel mit Anklängen an die Lettre bâtarde, wohl von einer Hand.</handNote>
                  </handDesc>
                  <decoDesc>
                     <decoNote>Rubriziert, Überschriften rot, einzeilige goldene Initialen auf roten und blauen Gründen; 2zeilige Initialen, z. T. mit Blumenmotiven, in Rot und Blau auf goldenen Gründen, weiss gehöht. Textseiten in einfachen, vierseitig umlaufenden goldenen, innen und aussen rot begrenzten Rahmenleisten, oben und unten mit goldenen Renaissance-Ornamenten verziert.</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="1r">1r</locus>, <locus from="8r">8r</locus>, <locus from="11r">11r</locus>, <locus from="16r">16r</locus>, <locus from="24v">24v</locus>, <locus from="30r">30r</locus>, <locus from="31r">31r</locus>, <locus from="32r">32r</locus>, <locus from="35r">35r</locus>, <locus from="38r">38r</locus>, <locus from="41r">41r</locus>, <locus from="44r">44r</locus>, <locus from="48r">48r</locus>, <locus from="55v">55v</locus>, <locus from="56r">56r</locus>, <locus from="66r">66r</locus> und <locus from="86r">86r</locus> ganzseitige Miniaturen in Deckfarbenmalerei in goldenen Architekturrahmen, mit Putti und Girlanden, je ein an den Enden eingerolltes, unterschiedlich hohes Schriftband mit Textbeginn und farbiger Initiale über dem Sockel schwebend;</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="9r">9r</locus>, <locus from="9v">9v</locus>, <locus from="10v">10v</locus>, <locus from="88v">88v</locus>, <locus from="90r" to="95v">90r-95v</locus> insgesamt 21 kleinere, von Text umschlossene, meist quadratische Miniaturen in einfachen goldenen Rahmen:</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="1r">1r</locus> Wappenbild.</decoNote>
                     <decoNote>Evangelienperikopen:<lb/>
                        <locus from="8r">8r</locus> schreibender Johannes mit Adler (Io);<lb/>
                        <locus from="9r">9r</locus> schreibender Lucas mit Stier (Lc);<lb/>
                        <locus from="9v">9v</locus> schreibender Matthäus mit Engel (Mt);<lb/>
                        <locus from="10v">10v</locus> schreibender Marcus mit Löwe (Mc),</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="11r">11r</locus> Gefangennahme Christi (Passionsgeschichte).</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="16r">16r</locus> Verkündigung an Maria (Marienoffizium, Matutin);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="24v">24v</locus> Heimsuchung Mariens (Marienoffizium, Laudes);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="30r">30r</locus> Kreuzigung Christi mit Maria, Johannes und Maria Magdalena (Hl.-Kreuz-Offizium, Matutin);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="31r">31r</locus> Pfingsten (Hl.-Geist-Offizium, Matutin);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="32r">32r</locus> Geburt Christi (Marienoffizium, Prim);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="35r">35r</locus> Verkündigung an die Hirten (Terz); </decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="38r">38r</locus> Anbetung der Drei Könige (Sext);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="41r">41r</locus> Darbringung im Tempel (Non);</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="44r">44r</locus> Flucht nach Ägypten (Vesper); </decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="48r">48r</locus> Marienkrönung (Komplet).</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="55v">55v</locus>/<locus from="56r">56r</locus> David kämpft gegen Goliath; Susanna im Bade (Busspsalmen).</decoNote>
                     <decoNote>
                        <locus from="66r">66r</locus> Job auf dem Misthaufen (Totenoffizium).</decoNote>
                     <decoNote>Orationen:<lb/>
                        <locus from="86r">86r</locus> thronende Madonna mit Kind und musizierenden Engeln (Obsecro te…);<lb/>
                        <locus from="88v">88v</locus> Vesperbild (Stabat mater…).</decoNote>
                     <decoNote>Suffragien:<lb/>
                        <locus from="90r">90r</locus> Gnadenstuhl (Trinitas);<lb/>
                        <locus from="90v">90v</locus> oben Michael mit Drache, unten Johannes Bapt.;<lb/>
                        <locus from="91r">91r</locus> oben Johannes Ev., unten Petrus und Paulus;<lb/>
                        <locus from="91v">91v</locus> Jacobus;<lb/>
                        <locus from="92r">92r</locus> oben Zwölf Apostel, unten Stephanus; <lb/>
                        <locus from="92v">92v</locus> Laurentius; 93r Sebastianus;<lb/>
                        <locus from="93v">93v</locus> oben Nicolaus, unten Antonius; <lb/>
                        <locus from="94r">94r</locus> Claudius; <lb/>
                        <locus from="94v">94v</locus> oben: Anna lehrt Maria lesen, unten: Maria Magdalena; <lb/>
                        <locus from="95r">95r</locus> Barbara; <lb/>
                        <locus from="95v">95v</locus> Apollonia. </decoNote>
                     <decoNote>Vor den Sockeln der Architekturrahmen später aufgemalte Schilder in Blau und Gold mit dem Wappen des Stifters (<locus from="8r">8r</locus>, <locus from="11r">11r</locus>, <locus from="16r">16r</locus>, <locus from="30r">30r</locus>, <locus from="31r">31r</locus>, <locus from="38r">38r</locus>, <locus from="44r">44r</locus>, <locus from="56r">56r</locus>, <locus from="86r">86r</locus>) oder weiteren Motiven. Rot-blaue Ornamentleisten mit rankenförmigen Mustern, Schlangen- oder Zickzacklinien in Weiss und Gold als Zeilenfüllung.</decoNote>
                  </decoDesc>
                  <additions>Korrekturen und Nachträge: <locus from="97r">97r</locus>, <locus from="97v">97v</locus> und <locus from="99r">99r</locus> Notizen.</additions>
                  <bindingDesc>
                     <binding notBefore="1700" notAfter="1799">
                        <p> Roter <locus from="Vorderseite">Lederband</locus> mit Goldpressung, 18. Jh. Auf dem Rücken grünes Titelschild <quote>Heure</quote> in Goldpressung. Goldschnitt. Spiegel- und Vorsatzblätter (<locus from="Ir">I</locus>, <locus from="IIr">II</locus>, <locus from="100r">100</locus>, <locus from="101r">101</locus>) Papier; Spiegelblätter, <locus from="Ir">Ir</locus> und <locus from="101v">101v</locus> blau eingefärbt.
								</p>
                     </binding>
                  </bindingDesc>
               </physDesc>
               <history>
                  <origin>Paris. Der Maler orientiert sich an Werken der so gen. Gruppe von <date>1520</date>. Auftraggeber der Handschrift ist höchstwahrscheinlich der am <date>1. August 1539</date> verstorbene <persName>Michel de Champrond</persName>, Seigneur d’Ollé und Zahlmeister des Königs.</origin>
                  <provenance>Besitzer: <persName>Michel de Champrond</persName> aufgrund des Wappens <locus from="1r">1r</locus>: Zwei stehende, schwarze Bären halten einen Schild mit einem goldenen, steigenden Greifen auf Blau, Helmzier mit frontalem schwarzem Bären. Devise zu Füssen der Wappenträger: <quote>Lamour mest deu</quote>. Für Michel de Champrond, Seigneur d’Ollé, ist ein goldener steigender Greif auf blauem Grund als Wappen bezeugt (s. <bibl>
                        <hi rend="small-caps">Epitaphier</hi>, Bd. 2, Nr. 768</bibl>). In den vorderen Spiegel eingeklebtes Exlibris Carl Meyer.</provenance>
               </history>
               <additional>
                  <adminInfo>
                     <recordHist>
                        <source>
                           <bibl>Gamper Rudolf / Weishaupt Matthias (Hrsg.), Sammlung Carl Meyer in der Kantonsbibliothek Appenzell Ausserrhoden in Trogen. Katalog der Handschriften und der Drucke bis 1600 Dietikon-Zürich 2005, S. 81-83.</bibl>
                        </source>
                     </recordHist>
                  </adminInfo>
               </additional>
            </msDesc>
         </sourceDesc>
      </fileDesc>
      <!--revisionDesc>
			<change who="" date=""></change>
			</revisionDesc--></teiHeader>
   <text>
      <body>
         <p/>
      </body>
   </text>
</TEI>