St. Gallen, Stiftsbibliothek, Cod. Sang. 927
Scherrer Gustav, Verzeichniss der Handschriften der Stiftsbibliothek von St. Gallen, Halle 1875, S. 348-349, bearbeitet und ergänzt von Brigitte Roux, Stiftsbibliothek St. Gallen, 2026.
Datazione: 1435
Supporto materiale: Papier
Dimensioni:
724 Seiten
Formato: 21 x 14,5 cm
Numerazione delle pagine: Die Blattzählung 1[p. 186 ] bis 257 [p. 695 ] stammt von derselben Hand des 15. Jahrhunderts, welche die Blattangaben im Inhaltverzeichnis, die Kopftitel, gelegentliche Annotationen und den Besistzvermerk auf p. 1 (Iste liber est monasterii Sancti Galli) anbrachte
Contenuto:
- p. 1a-3a Capitula >Sequitur registrum libri huius anno domini m°iiii°xxxv°<. >Primo< . Libellus collationum sanctorum patrum. [1°] >Secundo<. Quedam miracula de vitas patrum que superius sunt omissa. [3to] >Tertio<. Aliqua quam plura et bene notanda miracula. [21] >Quarto< Penitentia primorum parentum scilicet Ade et Eve …–… [195] >Quadragesimo 9°<. Dicta sancti Ieronimi presbiteri. [200] >Quinquagesimo<. [von anderer Hand:] Excerpta de exortationibus sanctorum patrum.
-
p. 5a-185b
Liber collationum sanctorum patrum
- (p. 5a-5b) Prolog. >Incipit libellus collationum sanctorum patrum< . Liber iste ex diversis librorum exemplaribus conscriptus atque compositus est …–… Sed postea narrationes eorumdem capitulorum in proprio loco suarum partium reperiuntur. >Expliciunt distinxiones [sic] partium< .
- (p. 5b-22b) >Capitula septem partium< . >Incipiunt capitula earumdem de collationibus, prima pars capitulum primum< . Quod quidam sanctus in morte …–… xxxviiii. Quod quidam monachus beati Bernhardi … plusquam at c. annos.
- (p. 22b-185b) >Hic vero incipit libellus collationum patrum sanctorum. Capitulum primum de insultationibus demonium. Quod quidam vir sanctus in morte exitum capitulum primum<. Quidam sanctus vir ad mortem perveniens vehementer …–… per ea regnum celeste promeretur. >Expliciunt acta et facta sanctorum patrum pre… (?) anno domini m. cccc° 35°< .
- p. 186a-225a Vitae patrum (61 Kapitel) >Sequuntur quedam miracula de vitas patrum que superius sunt omissa. Capitulum primum peccatum multipliciter … <. Facta est aliquando vox ad abbatem arsenium dicens …–… de cetero obedirent.
- p. 225a-235a Vita Adae et Evae >Incipit penitencia primorum parentum scilicet Ade et Eve< Adam et Eva cum expulsi fuissent de paradyso …–… paradysum domini benedictus deus.
-
p. 235b-279b
De imitatione Christi
(in zwei Teilen).
- (p. 235b-262b) Erste Buch der Imitatio >Incipit brevilogus virtutum de imitatione Christi et contemptu mundi<. Qui sequitur me non am [sic] ambulat in tenebris dicit dominus …–… quantum (p. 262b) tibi ipsi vim intuleris. Nach dem Explicit, Register über 23 Kapitel.
- (p. 263a-279b) Das zweite Buch der Imitatio, hier ohne Verbindung mit dem ersten. >Incipit optimus tractatus quomodo se ipsum religiosus agnoscat. Capitulum primum<. Regnum dei intra vos …–… Explicit sermo seu tractaus optimus quomodo se ispum religiosus agnoscat.
- p. 280a-311a De exterioris et interioirs hominis compositione (Bloomfield, Incipits, Nr. 4155)
- p. 311a-338b Occupatio devotorum (Kurzfassung von , Soliloquium) >Hic orietur liber qui potest nuncupari occupatio devotorum< Notandum quod quicumque in isto libello perficere desiderat non transitorie vel curiose que hic traduntur transcurrat, sed ad sensum …–… 338b qui est trinus et unus benedictus in secula seculorum. Amen. >Explicit libellus dictus occupatio devotorum<. [Ebenfalls in Cod. Sang. 680, p. 180-205; Cod. Sang. 917, p. 185-206].
- p. 339a-351a Dialogus inter dominum et peccatorem >Dyalogus inter dominum et peccatorem exhortans ad penitentiam et dictus ab Innocencio papa tercio< Quia pius et misericors …–… qui est benedictus in secula seculorum. Amen. >Explicit dyalogus inter dominum et peccatores< .
- p. 351b-354b De obedentia (Bloomfield, Incipits, Nr. 3212; PL 40, 1221-1224; Ed. CC 78, S. 552–555). >Intem [sic] de obedientia quantum valeat< Nichil sit dominus placet sicut obedientia …–… Qui aures audiendi audiat in Christo Iesu domino nostro.
- p. 354b-364b De triplici habitaculo (PL 40, 991-998). >Item Augustinus de triplici habitacio sermo< . Tria sunt sub omnipotentis dei manu …–… cui honor et gloria et nunc et per omnia saecula saeculorum. Amen. >Explicit< .
-
p. 364b-406b
Liber de medela animae
(Bloomfield, Incipits, Nr. 2652)
>Hic liber erudiens qualiter homo per penitentiam et confessionem et satisfactionem a peccatis expurgari debet. Hic liber intitulatus medela anime vulnerate<
.
In principio narracionis nostre …
- (p. 366b) >Incipit salubris via anime< . Cum ergo prelatus aliquis ordinis nostri …–… sed libera nos a malo. Amen. >Explicit liber medela anime vulnerate< .
- p. 406b-407b >Augustinus de confessione< . Si vellem confiteri non absconderem metus …–… facilius o[b]tinebit gloriam remissionis.
- p. 407b-408b >Bernhardus de vita eterna< . Festinemus ibi ubi habitemus sine metu …–… a malo homine pertinere.
- p. 409a-413a Excerpta de virginitate, de humilitate, de penitentia, de mundo.
- p. 413a-421b Sermo ad monachos (PL 50, 836C-841B) >Sermo ad monachos< Instruit nos atque hortatur sermo divinus qualiter …–… gradibus ascende in eam ad permissa domini nostri Ihesu. Amen.
- p. 421b-426b Sermo LX (CCSL 103, p. 263-266) >Incipit ammonitio per quam ostenditur quid intersit inter illam penitentiam que cum bonis operibus semper agitur et illam que in infirmitate vel in fine vite accipitur< . Multi de fratribus fratris vel filiis solliciti sunt …–… deo auxiliante pervenire. Amen.
- p. 426a-432a Compendium theologiae, Liber VII (ed. Lyon 1554) >De adventu et mala vita antichristi< . Antequam veniat dominus ad iudicium, regni Romani …–… dyaboli penitus deficient.
- p. 432a-433a Quindecim signa ante Iudicium (, Historia scolastica, cap. 141, PL 198, col. 1611) >De XV singnis precedentibus iudicium< . In annalibus Hebraeorum Ieronymus invenit quindecim signis …–… cuius memoria omnem aufert leticia.
- p. 433a-434b De passione domini (ed. G. Maggioni, Sismel, 2007, cap. LI) >De ortu pilati et ferocitate eius< . Fuit quidam rex nomine Tyrus …–… eo quo dominum ad se misit.
- p. 434b-437b De sancto Mathia (ed. G. Maggioni, Sismel, 2007, cap. XLV) >De ortu et sine Iude< . Legitur in quadam historia quod fuit quidam vir in Ierusalem nomine Ruben …–… in aere cum demonibus sociaretur.
- p. 437b-440a De passione domini (ed. G. Maggioni, Sismel, 2007, cap. LI) >De veronica et curatione tyberii< . Cum Pylatus dominum Iudeis crucigendum tradidisset …–… dyabolice machinationes ebullire uidentur.
- p. 440a-442b Homilie de tempore (PL 118, 80C-81C) >De miserrima morte Herodis hostis Christi< . Defuncto autem Herode …–… multum sanguinem fuderat innoxium.
- p. 442b-449b De sancto Iacobo apostolo (ed. G. Maggioni, Sismel, 2007, cap. LXIII) >De ratione de Passioni< . Legitur in quadam hystoria quod Pylatus …–… prodeuntis penitus sunt exusti.
- p. 449b-458b Proverbia s. Evagrii >Incipiunt proverbia sancti Evagrii episcopi ad monachos< . Heredes dei audite sermones …–… humilem in tempore orationis. Amen. Explicit etc. (siehe Cod. 926, p. 318-333).
- p. 458b-486a Libellus de conflictu vitiorum et virtutum (ed. R. Weber, Turnhout, 1979, CCCM 27B) >Incipit libellus de conflictu vitorum [sic] atque virtutum< . Apostolica vox clamat per orbem …–… me adhuc magis stupenda narrante fidem prebeto.
- p. 486b-492a Sermo de corpore et anima (PL 40 1235-1358) >Sermo sancti Augustini de corpore et anima et misera vita< O vita que tantos de propriis decipis tantos seduxisti …–… cum patre regnat per infinita secula seculorum.
- p. 492b-519a Admonitio ad filium spiritualem (PL 103, col. 685A-700A) >Admonitio sancti Basilii episcopi ad monachos< . Audi fili amonitiones patris tui … Custodientes hec vita non deerit eterna, Amen.
- p. 519a-541b De XII abusivis saeculi (CPL 1106) >Incipunt XII abusiones seculi< . Duodecim abusiva sunt seculi …–… sine nobis Christus esse incipiat in futuro.
- p. 542a-543b Sermo (PL 67, 1076B-1077C) >Sermo Augustini episcopi de die iudicii< Fratres karissimi audivimus cum in evangelio legeretur …–… tu redde quod promisisti.
- p. 544a-559b De arrha animae (ed. Hugh Bernard Feiss, Patrice Sicard (Sous la règle de saint Augustin, 3), Turnhout, 1997, p. 226-282). >Hugo de arra anime< . Ut discamus, ubi nos oporteat verum amorem querere …–… Hoc opto, hoc desidero, hoc totis precordiis concupisco. (siehe Cod. 946, p. 54-64).
- p. 559b-572a De reparatione lapsi (SC, 117, Paris, 1966, p. 257-271) >Incipit planctus anime< Quis dabit capiti meo aquam, et oculis meis fontem lacrymarum opportunius multo nunc a me …–… peccare desperationisque sermonibus malis propositi vitium tegere. >Explicit ergo< . (siehe Cod. 946, p. 186-193).
- p. 572a-573a >Dicta sancti Ieronimi presbiteri< . De ista miseria …–… cadunt montes et cooperient nos. >Explicit< .
- p. 573b-580b leer, ausser p. 574: Stempel Diethelm Blarer.
- p. 581a-695a Verba seniorum et excerpta varia ex ss. patribus >Incipiunt excerpta de exhortationibus sanctorum patrum monachorumque: quomodo homo perveniat ad viam salutis< . Interrogavit quidam frater abbatem anthonium dicens. Quid custodiens placebo …–… confessione migravit ad dominum nostrum Iesum Christum.
- pp. 695-707 leer.
- p. 708a-714a >Incipiunt varie questiones< . Queritur cur homo potius reparatus sit …–… in hominem et dispensatorem salutis sue. >Explicit series illa< .
- p. 714b-723a >Nota de instructionibus sanctorum patrum ad novitios in sancta religione professos< [A]d hoc tota mentis intentione studeas …–… hec Iohannes Crisostimus de compunctione cordis.
- p. 723b-724b leer.
Bibliografia:
- Peter Ochsenbein, «Spuren der Devotio Moderna im spätmittlalterlichen Kloster St. Gallen», in Cultura Sangallensis, St Gallen, 2000, S. 206-230 (S. 225)